Jerzy Solon

Articles

Wpływ zróżnicowania użytkowania krajobrazowego na cechy zgrupowań biegaczowatych (Coleoptera: Carabidae) obszarów rolnych

Jerzy Solon, Edyta Regulska

Przegląd Geograficzny (2019) tom 91, zeszyt 3, pp. 349-364 | Full text
doi: https://doi.org/10.7163/PrzG.2019.3.3

Further information

Abstract: W artykule oszacowano w skali lokalnej wpływ zróżnicowania struktury krajobrazu na cechy zgrupowań chrząszczy biegaczowatych (Carabidae), jako grupy systematycznej niezwykle ważnej dla funkcjonowania ekosystemów rolnych. Stanowiska badawcze zlokalizowano w dwóch odmiennych układach pól (pola wielkoobszarowe i kompleksy pól małe) w dwóch jednostkach regionalnych: Pojezierzu Litewskim i Pobrzeżu Koszalińskim. Administracyjnie analizowane obszary należą do gmin: Dubeninki w województwie warmińsko-mazurskim (miejscowości Rogajny i Łoje), Przerośl w województwo podlaskim (Rakówek) i Potęgowo (miejscowości Wieliszewo, Malczkowo, Darżyno i Darżynko) w województwie pomorskim. Dane faunistyczne pochodzą z 12 transektów (po 6 na każdą jednostkę regionalną i po 3 na każdy typ pola). Zastosowano zestaw wskaźników struktury krajobrazu przystosowanych do lokalnej skali badania. Uzyskane wyniki wskazują na związki między strukturą krajobrazu, wyrażoną liczba płatów zbiorowisk roślinnych, różnorodnością roślinności w otoczeniu i obecnością drzew w krajobrazie a różnorodnością gatunkową i liczbą gatunków biegaczowatych. Nie stwierdzono bezpośredniego wpływu typu gleb w obrębie badanego obszaru oraz w jego sąsiedztwie na różnorodność gatunkową biegaczowatych.

Keywords: wielkoobszarowa gospodarka rolna, uprawy tradycyjne, użytkowanie ziemi, Polska Północna

Jerzy Solon [j.solon@igipz.pan.pl], Institute of Geography and Spatial Organization Polish Academy of Sciences, 00-818 Warsaw, Twarda 51/55, Poland
Edyta Regulska [eregulska@twarda.pan.pl], Institute of Geography and Spatial Organization Polish Academy of Sciences Twarda 51/55, 00-818 Warsaw: Poland

Typologia aktualnych krajobrazów Polski

Tadeusz Chmielewski, Urszula Myga-Piątek, Jerzy Solon

Przegląd Geograficzny (2015) tom 87, zeszyt 3, pp. 377-408 | Full text
doi: https://doi.org/10.7163/PrzG.2015.3.0

Further information

Abstract:

Europejska Konwencja Krajobrazowa – najważniejszy dokument Komisji Europejskiej dotyczący ochrony i kształtowania krajobrazu, zobowiązała wszystkie ratyfikujące ją strony do: zidentyfikowania swoich krajobrazów na całym terytorium kraju; przeanalizowania ich charakterystyk oraz przekształcających je sił i presji; dokonania oceny tak zidentyfikowanych krajobrazów. Celem niniejszego artykułu jest przegląd teoretyczno-metodycznych założeń dotychczasowych typologicznych podziałów krajobrazów w różnym stopniu przekształcanych przez człowieka i na tym tle prezentacja autorskiej koncepcji typologii krajobrazów aktualnych, obejmujących łącznie tzw. krajobrazy „przyrodnicze” i „kulturowe” występujące obecnie w Polsce. Przedstawiona propozycja jest rozwinięciem jednego z nurtów prac nad ogólnopolskim projektem „Identyfikacja i ocena krajobrazów – metodyka oraz główne założenia”. Proponowana klasyfikacja oparta jest na dwóch głównych grupach kryteriów: (1) skali antropogenicznego przekształcenia krajobrazu; (2) dominacji określonych form pokrycia oraz struktury i intensywności zagospodarowania terenu. W sumie, na podstawie analizy obecnego zróżnicowania krajobrazów Polski, wyróżniono 3 grupy, 15 typów oraz 49 podtypów krajobrazów aktualnych. Przewidziano także możliwość wyodrębniania czwartego, najbardziej szczegółowego poziomu klasyfikacji – tj. form krajobrazów. Typologia ta może i powinna znaleźć zastosowanie podczas realizacji audytu krajobrazowego, do wykonania którego zobowiązuje uchwalona w 2015 r. tzw. „Ustawa Krajobrazowa”.

Keywords: typologia krajobrazu, krajobrazy aktualne, Europejska Konwencja Krajobrazowa, audyt krajobrazowy

Urszula Myga-Piątek, University of Silesia Faculty of Earth Sciences Będzińska 60, 41-200 Sosnowiec: Poland
Jerzy Solon [j.solon@igipz.pan.pl], Institute of Geography and Spatial Organization Polish Academy of Sciences, 00-818 Warsaw, Twarda 51/55, Poland

Współczesne kierunki badań krajobrazowych w kontekście wdrażania Europejskiej Konwencji Krajobrazowej

Marek Degórski, Katarzyna Ostaszewska, Andrzej Richling, Jerzy Solon

Przegląd Geograficzny (2014) tom 86, zeszyt 3, pp. 295-316 | Full text
doi: https://doi.org/10.7163/PrzG.2014.3.1

Further information

Abstract: Celem artykułu jest przedstawienie i ocena stanu badań nad krajobrazem w Polsce oraz wskazanie możliwości wykorzystania doświadczeń w procesie implementacji Europejskiej Konwencji Krajobrazowej. Autorzy przedstawili podstawowe definicje i przykłady prowadzonych badań. Wykazali, że dorobek polskich geografów i ekologów krajobrazu w dziedzinie identyfikacji, analizy i oceny krajobrazów należy do wspólnej tradycji naukowej środkowej części Europy, uznawanej za jedną z najbardziej wszechstronnych w skali świata. Dorobek ten powinien stanowić podstawę prac nad kompleksową metodyką identyfikacji, delimitacjii waloryzacji jednostek krajobrazowych na potrzeby wdrożenia ustaleń Europejskiej Konwencji Krajobrazowej w naszym kraju.

Keywords: krajobrazy, typologia, regionalizacja, waloryzacja, Europejska Konwencja Krajobrazowa

Marek Degórski [m.degor@twarda.pan.p], Institute of Geography and Spatial Organization Polish Academy of Sciences Twarda 51/55, 00-818 Warsaw: Poland
Andrzej Richling, Warsaw University
Jerzy Solon [j.solon@igipz.pan.pl], Institute of Geography and Spatial Organization Polish Academy of Sciences, 00-818 Warsaw, Twarda 51/55, Poland

Zróżnicowanie borów sosnowych jako efekt uwarunkowań geograficznych i siedliskowych od Holandii do Irkucka (5°91’–104°8’ E)

Ewa Roo-Zielińska, Jerzy Solon, Marek Degórski

Przegląd Geograficzny (2009) tom 81, zeszyt 1, pp. 5-46 | Full text
doi: https://doi.org/10.7163/PrzG.2009.4.1

Further information

Keywords: bory sosnowe, Europa, Rosja, zdjęcie fitosocjologiczne, cechy gleb, powiązania geograficzne

Ewa Roo-Zielińska [e.roo@twarda.pan.pl], Institute of Geography and Spatial Organization Polish Academy of Sciences, 00-818 Warsaw, Twarda 51/55, Poland
Jerzy Solon [j.solon@igipz.pan.pl], Institute of Geography and Spatial Organization Polish Academy of Sciences, 00-818 Warsaw, Twarda 51/55, Poland
Marek Degórski [m.degor@twarda.pan.p], Institute of Geography and Spatial Organization Polish Academy of Sciences Twarda 51/55, 00-818 Warsaw: Poland